Kazakistan tarihinde derin yaralar bırakan Sovyet rejiminin siyasi baskı, sürgün ve yapay açlık (Aşarşılık) politikalarında hayatını kaybeden milyonlarca insan, “31 Mayıs Anma Günü” kapsamında saygı ve rahmetle anılıyor.
NUR-SULTAN / ALMATI – Kazakistan, tarihinin en karanlık dönemlerinden biri olan ve milyonlarca soydaşının hayatına mal olan Sovyet dönemi katliamlarını unutmuyor. Her yıl 31 Mayıs’ta düzenlenen “Siyasi Baskı, Sürgün ve Açlık Kurbanlarını Anma Günü”, bu yıl da tüm Türk dünyasında derin bir hüzün ve saygıyla idrak ediliyor.
Tarihi trajedinin ve kaybedilen aydınların acısı, image.png dosyasında yer alan simgesel görseldeki gibi, kucağında evladıyla can veren annelerin feryadı ve yok edilen bir neslin hatırasıyla zihinlerdeki tazeliğini koruyor.
Tarihin En Büyük Yapay Trajedilerinden Biri: Aşarşılık (Büyük Açlık)
1920’li yılların sonu ve 1930’li yılların başında, Sovyetler Birliği’nin uyguladığı zorunlu kolektifleştirme ve göçebe Kazak halkının hayvanlarına el koyma politikaları, tarihin gördüğü en büyük yapay kıtlıklardan birine (Aşarşılık) yol açtı.
Milyonlarca Kayıp: Resmi olmayan verilere göre Kazak nüfusunun yaklaşık %70’i bu dönemde ya açlıktan hayatını kaybetti ya da canını kurtarmak için komşu ülkelere göç etmek zorunda kaldı.
Kültürel ve Demografik Yıkım: Bu süreç, Kazak halkının geleneksel yaşam tarzını yok etmekle kalmadı, aynı zamanda demografik yapısına da onlarca yıl silinmeyecek bir darbe vurdu.
Kazak Aydınlarının Tasfiyesi: Alaş Orda ve Siyasi Baskılar
Açlık felaketinin yanı sıra, Stalin döneminin “Büyük Temizlik” (Büyük Terör) politikaları kapsamında, Kazak halkının egemenliği ve canlanması için mücadele eden entelektüel kadro tamamen hedef alındı. image.png isimli görseldeki haritanın üzerinde resimleri yer alan Alaş Orda hareketi liderleri, şairler, yazarlar ve bilim insanları “halk düşmanı” ilan edilerek kurşuna dizildi veya Sibirya’daki çalışma kamplarına (GULAG) sürüldü.
Sadece Kazakistan’da 100 binden fazla insan siyasi baskılara maruz kalırken, bunların 25 binden fazlası idam edildi. Ahmet Baytursunulı, Alihan Bökeyhan, Mirjakıp Dulatulı ve Mağcan Cumabayev gibi dönemin parlayan yıldızları, bu siyasi kıyımın kurbanları arasında yer aldı.
“31 MAMIR: Sayasi Quğın-Sürgin Jəne Aşarşılıq Qurbandarın Eske Alu Küni”
(31 Mayıs: Siyasi Baskı, Sürgün ve Açlık Kurbanlarını Anma Günü)
Unutulan trajedi tekrarlanır; Türk dünyası, o karanlık günleri unutmayarak bağımsızlığının ve birliğinin değerini çok daha iyi anlıyor.
