
PEKİN – ABD Başkanı Donald Trump ve Çin Devlet Başkanı Xi Jinping, küresel istikrarı ve ekonomik dengeleri doğrudan etkileyecek kritik bir zirve için Pekin’deki Büyük Halk Salonu’nda bir araya geldi. Görüşmelerin ana gündemini İran krizi, ticaret ateşkesinin uzatılması ve Tayvan meseleleri oluşturdu.
İran Konusunda Ortak Zemin: “Nükleer Silaha Hayır”
Beyaz Saray’dan yapılan son dakika açıklamasına göre, iki lider İran konusunda önemli bir mutabakata vardı. Trump ve Xi, İran’ın asla nükleer silaha sahip olmaması gerektiği ve enerji akışının güvenliği için Hürmüz Boğazı’nın açık kalmasının hayati önemi konusunda hemfikir olduklarını belirtti. Trump, Çin’in Tahran üzerindeki etkisini kullanarak bölgedeki gerilimi düşürmesini talep etti.
Ekonomi ve Teknoloji: Elon Musk ve Jensen Huang da Masada
Trump’ın Çin ziyaretine, aralarında Elon Musk (Tesla/SpaceX) ve Jensen Huang (Nvidia) gibi dev isimlerin de bulunduğu kalabalık bir iş insanı heyeti eşlik ediyor.
• Açık Kapı Politikası: Trump, Xi’den Çin pazarını Amerikan şirketlerine daha fazla açmasını (“open up”) istedi.
• Ticaret Ateşkesi: Ekim 2025’te sağlanan gümrük vergisi ateşkesinin uzatılması ve AI (yapay zeka) çiplerine yönelik kısıtlamaların esnetilmesi görüşülen teknik detaylar arasında.
Tayvan: “Kırmızı Çizgi” Uyarısı
Görüşmenin en gergin başlığı ise Tayvan oldu. Xi Jinping, Tayvan’ın bağımsızlığı ile bölge barışının “ateş ve su” gibi birbiriyle uyumsuz olduğunu vurgulayarak, bu konunun ABD tarafından yanlış ele alınmasının “çatışma riski” doğurabileceği uyarısında bulundu. Trump ise konuyu dikkatle ele alacaklarını ifade etmekle birlikte, bölgedeki Amerikan çıkarlarını koruma mesajı verdi.
Liderlerin Mesajları
• Xi Jinping: “Çin ve ABD rakip değil ortak olmalı. İlişkilerimizi dev bir gemi gibi doğru yöne sürmeliyiz.”
• Donald Trump: “Sizinle arkadaş olmak bir onur. Çin ile ilişkilerimiz hiç olmadığı kadar iyi olacak.”
Resmi ve Uluslararası Haber Kaynakları
• Çin Dışişleri Bakanlığı (FMPRC)
• Beyaz Saray (X/Resmi Açıklamalar)
• Associated Press (AP) & Reuters